Kayısılı Kıtır

Temmuz 10, 2013

En sık yaptığım tatlıyı buraya koymadığımı farkettim. Aslında galiba çok bulunan bir tarif olduğu için yazmayı pek düşünmemiştim. Özellikle yaz meyveleri ile binbir türlüsünü yaptığım bu tatlının bir tanesinin tarifini aşağıda veriyorum. Ama asıl amacım tatlıyı parçalarına ayırarak anlatmak, sizlerin de sayısız alternatif yaratmanıza yardımcı olmak.

Genel yapı: İngilizce’de “Crumble”, “cobbler”, “crisp” gibi isimler alan bu tatlının iki ana parçası var: altta fokurdayan meyveler, üstte kıtırdayan bir hamur örtüsü. “Kıtır” ismini ben “crisp”ten çevirip koydum, ancak İstanbul’da bir çok menüde “crumble” olarak geçiyor.

Meyve katı: Alt kısımda yer alan meyveler için seçenekler sonsuz. Tek bir meyve çeşidi ile yapabileceğiniz gibi, birden fazla meyveyi karıştırmak da mümkün. (Geçenlerde dolapta hafifçe yumuşayan tüm meyvelerden çabucak yaptığım kıtırda, kayısı, siyah erik, şeftali ve kiraz vardı. Birinin ekşisi öbürünün tatlısı, diğerinin kokusu derken enfes bir karışım oldu). Sertliklerine göre eşleştirmekte fayda var. Çok yumuşak bir meyveyle sert bir meyve beraber pişerken yumuşak olan dağılıp gidebilir. Taze meyveleri çoğunlukla kabuğunu soyup küp küp doğrayarak kullanıyorum. Derince bir kaba koyduğum meyvelere:

  • Şeker: Meyvelerin sularını salması için önce biraz şekerde bekletiyorum. Genelde esmer şeker kullanıyorum. Beyaz şeker tercih ediyorsanız bire bir değiştirebilirsiniz.
  • Nişasta: Daha kıvamlı olması için çok az miktarda nişasta koyuyorum. Yumuşak dokulu meyvelerde (çilek, böğürtlen vb.) mutlaka, sert çekirdekli yaz meyvelerinde ise ya çok az koyuyorum, ya da hiç koymuyorum. Genellikle mısır nişastası kullanıyorum, ancak bulursam (Mısır Çarşı’sında oluyor bazen) ararot (arrowroot) çok daha iyi oluyor.
  • Aromalı likör (istenirse): Meyvelere ek (uyumlu veya tezat) bir lezzet katmak için biraz kullanılabilir.
  • Baharatlar (istenirse): Hem hamur kısmına, hem de meyvelere uygun gördüğünüz baharatları katabilirsiniz. Akla ilk gelenler, vanilya, tarçın, kaküle, karanfil, vs.
  • Kuru meyveler (istenirse): Yine seçtiğiniz meyvelere uyumlu veya zıt lezzette kuru meyveler seçip az miktarda taze meyvelerin arasına katabilirsiniz. Örneğin kırmızı meyvelerden yaptığınız bir karışıma (çilek, ahududu, kiraz, vs.) kuru vişne katabilirsiniz. Veya sadece taze kayısılardan yaptığınız bir karışımı, bir avuç kuru yaban mersini tem renk, hem doku, hem de lezzet açısından çok ilginç yapabilir.

Kıtır örtü: Adı üstünde altaki yumuşacık meyveleri kıtır kıtır bir örtü ile örtüyoruz. Kıtır yapımı çok kolay. Dört ana malzemesi var. Bu dört malzeme karıştırılarak basit bir kıtır yapılabileceği gibi, bir kaç şey daha eklenebilir:

  • Un: Ben tam buğday unu kullanıyorum. Ayrıca hem tadı, hem de dokusu için her zaman yulaf ekliyorum. Siz beyaz un tercih ederseniz benim ölçümü bire bir beyaz unla değiştirebilirsiniz. Yulafı da tamamen çıkarmak isterseniz, yulafın yarısı kadar daha beyaz un ekleyebilirsiniz.
  • Şeker: Meyvelerde kullandığım esmer şekerden kullanıyorum.
  • Yağ: Genelde tariflerde tereyağı kullanılıyor. Ben arada hindistan cevizi yağı kullanıyorum. Böylece vegan bir tatlı oluyor. Ama benim kullanmaktaki amacım, kıtıra kattığı hindistan cevizi tadı. Nefis oluyor.
  • Kuruyemiş: Sevdiğiniz kuru yemişlerden birini veya birkaçının karışımını kullanabilirsiniz. Bedem, ceviz en sık kullanılanları. Ben de bu ikisine ek olarak, çam fıstığı ve antep fıstığını sıkça kullanıyorum. Aslında kuruyemişsiz kıtır tarifleri de var. Herhangi bir sebepten çıkarmak isterseniz diğer malzemelerin ölçüsünü değiştirmeden çıkarabilirsiniz.
  • Baharat (istenirse): Yine seçenekler size kalmış. Meyvelere koyduğunuz baharatların aynısından, veya zıt lezzette baharatlarla kıtırı zenginleştirebilirsiniz. Hatta hayal gücünüzü iyice serbest bırakıp, gül yaprakları, lavanta, biberiye vs. ile deneyler yapabilirsiniz.

IMG_4503

Kayısılı Kıtır

Meyve tabanı için:

1 kilo yıkanmış, ayıklanmış, kabukları (isterseniz) soyulmuş, küp küp doğranmış meyve

1 yemek kaşığı mısır nişastası

2 yemek kaşığı esmer şeker

1 yemek kaşığı sakız likörü (istenirse)

Kıtır için:

3/4 su bardağı tam buğday unu

½ su bardağı yulaf ezmesi

1/2 su bardağı kabaca doğranmış iç antep fıstığı

60 gram küp küp doğranmış tereyağı (veya hindistan cevizi yağı)

1/3 su bardağı esmer şeker

1 çimdik tuz

Fırını önceden 200 derecede ısıtın. Fırın kabınızı önceden yağlayın (Bu defa ben 6 adet tek kişilik fırın kabı kullandım. Genelde tek bir turta kalıbı kullanıyorum.)

Derin bir kaba meyveleri koyup üzerine şeker ve nişastayı serpin. 4-5 dakika dinlendirdikten sonra (meyveler hafifçe sulanıyor), kullanıyorsanız sakız likörünü ekleyin.

Kıtırı yapmak un, yulaf, fıstık, tuz ve şekeri bir kaba koyup elinizle karıştırın. Doğranmış tereyağını (veya hindistan cevizi yağını) da ekleyip elinizle kuru karışıma yedirin. İrili ufaklı tanecikler oluşuncaya kadar karıştırın.

Hafifçe yağladığınız fırın kabınıza meyvleri döküp, üzerini kıtırla kaplayın. Önceden ısıttığınız fırında 40 dakika (üstü kehribar rengi olacak) pişirin.

Yaklaşık yirmi dakika soğuduktan sonra servis edebilirsiniz. Yanında dondurma ile harika olur!

Reklamlar

2 Responses to “Kayısılı Kıtır”

  1. Sedef Says:

    esra bu kuru kayısıyla da yapılır mı sence?

    • zesrat Says:

      sedefcim yeni goruyorum bunu, pardon. ben taze meyvelerle yaparken arada arasina kuru meyve koyuyorum ama hepsini kuru meyve ile yapmayi hic dusunmedim. Kuru olur gibi geliyor bana. Meyvelerin suyunun biraz kitirin altinda fokurdamasi lazim:)


Bir Yanıt Bırakın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Connecting to %s

%d blogcu bunu beğendi: